|
 
موزههای روستایی، زیرمجموعهی موزه های فضای باز میباشند که جلوه تمدن و فرهنگ روستایی را در محیط طبیعی باز مینمایانند.
موزههای روستایی با انتقال آثار و بناها با مقیاس واقعی و قرارگیری در بستری مشابه وضعیت اولیه، شکل میگیرند.
موزهی میراث روستایی گیلان در زمینی به مساحت حدود 263 هکتار، در پارک جنگلی سراوان، واقع در کیلومتر 18 جادۀ رشت- تهران در دست اجراست. فکر تأسیس موزه، پس از زمین لرزهی خرداد1369 گیلان که روند تخریب بناهای سنتی را شدت بخشید، شکل گرفت. اما فاز مطالعات مقدماتی آن، از اوایل سال 1381 آغاز شد.
موزههای روستایی، زیرمجموعهی موزه های فضای باز میباشند که جلوه تمدن و فرهنگ روستایی را در محیط طبیعی باز مینمایانند.
موزههای روستایی با انتقال آثار و بناها با مقیاس واقعی و قرارگیری در بستری مشابه وضعیت اولیه، شکل میگیرند.
موزهی میراث روستایی گیلان در زمینی به مساحت حدود 263 هکتار، در پارک جنگلی سراوان، واقع در کیلومتر 18 جادۀ رشت- تهران در دست اجراست. فکر تأسیس موزه، پس از زمین لرزهی خرداد1369 گیلان که روند تخریب بناهای سنتی را شدت بخشید، شکل گرفت. اما فاز مطالعات مقدماتی آن، از اوایل سال 1381 آغاز شد.
ابتدا، مطالعات گسترده جهت مکانیابی مناسب برای اجرای پروژه انجام شد. پس از بررسیهای فراوان، پارک جنگلی سراوان، به علت دارا بودن توپوگرافی مناسب و مشابه گیلان، دسترسی آسان و وجود تأسیسات زیربنایی مناسب به عنوان محل اجرای پروژه انتخاب شد. در همان زمان، آموزش نیروهای مورد نیاز انجام گرفت.
بر پایهی مطالعاتی که با هدف شناسایی ویژگیهای فرهنگی – معماری روستاهای گیلان انجام شد، 9 حوزهی فرهنگی - معماری در گیلان شناسایی شدهاند. هر یک از این حوزهها با بازسازی یک روستا در محل موزه معرفی میگردند. که این حوزه ها شامل:
1- روستای ساحل شرق 2- روستای جلگهی شرق
3- روستای کوهپایهی شرق 4- روستای کوهستان شرق
5- روستای ساحل غرب 6- روستای جلگهی غرب
7- روستای کوهپایهی غرب 8- روستای کوهستان غرب
9- روستای جلگهی مرکز
این موزه پس از اتمام، نمونهای کوچک اما واقعی، از نحوهی زندگی و فرهنگ سنتی روستاهای گیلان خواهد بود.
بخش معماری این موزه، مجموعهای است که قدمت بناهای آن به طور متوسط به 150 سال میرسد. هدف موزهی میراث روستایی گیلان، تنها انتقال بناهای روستایی نیست، بلکه حفظ فرهنگ بومی، فن ساخت و دانش نانوشتهای است که در روستاهای گیلان وجود داشته است. در این مجموعه، علاوه بر معماری روستایی مناطق مختلف استان، سایر عناصر فرهنگی مربوط به ابزارهای زندگی و کار، خوراک، پوشاک و ... هم به نمایش درخواهد آمد. در طراحی سایت، محلهای جداگانه برای رستورانها، چایخانهها، بازارها، مساجد، مزارع و باغهای چای، شالیزار، کارگاههای آموزش و تولید صنایعدستی، نظیر گمجسازی و سفالگری، مرواربافی، رشتیدوزی و ... ، محوطهی بازیها و نمایشهای سنتی برای برگزاری کشتیگیلهمردی، ورزاجنگ، لافندبازی و ...، مراکز تحقیقات کشاورزی و دامپروری، پژوهشگاه معماری و مردمشناسی، پارک کودک، باغهای پرورش گیاهان دارویی و درختان بومی، اردوگاه تفریحی، معماری چوب ملل و دو مجموعهی مهمانپذیر با الهام از معماری روستایی به ظرفیت 150 واحد 3 تا 5 نفره، در نظر گرفته شده است.
اساس کار جهت انتقال بناها به این ترتیب است که، ابتدا، گروهی از کارشناسان جهت شناسایی بناها به روستاها اعزام میشوند، تا همهی گونههای معماری حوزههای یاد شده در موزه، دوبارهچینی شوند. بناهای دارای ارزش برای انتقال به موزهشناسایی و مطالعه میشوند. این مطالعات شامل مردمشناسی و معماری است. پس از تکمیل مطالعات، بنا برداشت معماری و پلاکگذاری میشود تا دوبارهسازی آن میسر شود. پس از واچینی و انتقال مصالح به موزه، به نام اهدا کننده یا فروشندهی بنا در محل طراحی شده دوبارهچینی میشود. مساحت مجموعه موزهای، بالغ بر 45 هکتار است، که در هستهی مرکزی سایت، قرار گرفته است.
در اردیبهشت 1384 اولین کارگاه این طرح (روستای جلگهی شرق) راهاندازی و یک سال بعد افتتاح و به بهرهبرداری رسید. در اردیبهشت ماه 1387 فاز دوم این پروژه (روستای جلگهی مرکز) افتتاح شد. در همان زمان، کلنگ فاز سوم (روستای جلگهی غرب) و در شهریور 1387 کلنگ فاز چهارم (روستای کوهپایهی غرب) به زمین زده شد. در خرداد 1388 این دو فاز افتتاح و همزمان عملیات اجرایی فاز پنجم (روستای کوهستان غرب) آغاز شد. در خرداد 1389 فاز پنجم و ششم(روستای کوهپایه شرق) افتتاح و همزمان کلنگ فاز هفتم(روستای کوهستان شرق) و کارگاه مدرسه جلگه مرکز به زمین زده شد.
http://www.gecomuseum.com
|
